شنبه 16 مهر 1393
ارتباط با ما : 7-32291620-051
Farhangi@aqr.ir
 

پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم: هر کس بمیرد در حالی‌که امام زمانش را نشناخته باشد، به مرگ جاهلیت مرده است. وسائل‌الشیعه/ج16/ص246

.
اطلاعات فرهنگی
زيارت و توسعه فرهنگي

زیارت و توسعه فرهنگی

نگاه به زیارت معمولاً از دریچه فردی و حض معنوی و به عبارتی نگاهی حداقلی بوده است و کمتر به این موضوع از زاویه تمدن سازی و استحکام معرفتی و توسعه فرهنگی و به تعبیری حداکثری نگریسته شده. به زیارت هم باید بصورت سخت افزاری و هم بصورت نرم افزاری نگریست. در بخش سخت افزاری موضوعاتی نظیر رفاه زائر، سوغات زائر، تسهیلات زیارت و حوزه مدیریت و توسعه کمی و کیفی آن مطرح است و در حوزه نرم افزاری موضوعاتی نظیر افزایش معرفت بخشی به زائر، افزایش عمق زیارت، پیوست فرهنگی در توسعه شهر زیارتی، ویژگی های تفریح و سرگرمی و بازار در شهر زیارتی و ... قابل طرح است. این سلسله نوشتار و گفتارها در پی بررسی مسائل فوق خواهد بود.
فرامرز نودهی
افراد مختلف، به شیوه های متفاوت نسبت به یک واقعیت واحد موضع گیری می کنند. مفروض نویسنده این است که ذهنیت افراد، محصول تأمل فردی و در خلاء نیست، بلکه حاکی از وجود خرده فرهنگ های مختلف در یک جامعه واحد است و افراد متأثر از عوامل پیچیده فرهنگی - اجتماعی و در خلال سال های عمر خویش به این ذهنیت دست یافته اند. با توجه به شناسایی انواع مختلف صورت بندی از واقعیت سفر زیارتی در تجربه زائران، می توان گفت هر کدام از رویکردهای مدیریتی مدیران و برنامه‌ریزان فعلی، دارای بدنه ی اجتماعی حداقلی یا حداکثری در میان زائران است. اما فارغ از فراوانی هرکدام و اینکه کدام رویکرد به لحاظ فرهنگی غلبه دارد، در نظر داشتن انواع مختلف زائر در سیاست گذاری و برنامه ریزی‌ها، غیر قابل انکار به نظر می رسد.
1395/4/13 يكشنبه
فرامرز نودهی
سالانه میلیون ها زائر به مشهد سفر می کنند. زائران در مدت اقامت جهت رفع نیازهای ضروری خود از امکانات و خدمات فراهم آمده در شهر مشهد استفاده می‌کنند. در کنار این گونه خدمات و امکانات اولیه، البته خدمات دیگری، موسوم به خدمات تفریحی نیز به زائران عرضه می‌گردد. نخبگان محلی، دیدگاه‌های متعارضی نسبت به استفاده زائران از خدمات تفریحی یا نوع دومی دارند. دیدگاه های مختلف نسبت به خرید و تفریح زائران در مشهد را می توان در دو دسته کلی جای داد: دسته اول در رویکردی عموماً اقتصادی و جهت‌گیری کاملاً مثبت نسبت به گسترش و تقویت این‌گونه خدمات قرار داشته و دسته ای دیگر در نقطه مقابل، عموماً با پررنگ کردن رویکرد های مذهبی و نفی جنبه های تفریحی سفر شناخته می شوند. این تعارض در سیاست گذاری های شهری مشهد و البته کلان شهرهای مذهبی دیگر کشورها نیز کاملاً آشکار است.
1395/3/30 يكشنبه
مصطفی غنی زاده
انجام یک مطالعه پژوهشی با چنین گستردگی در یک شهر غیر از تهران تجربه‌ایی منحصر به فرد است که پژوهشگران حوزه‌های مختلف به آن واقف‌اند. بدون شک موفقیت این طرح می‌تواند طلیعه‌ای باشد برای انجام پروژه‌هایی با چنین گستره‌ای عظیم در آینده استان. اما مهم‌ترین موضوع کنونی نحوه اجرای دقیق این پروژه‌هاست که پشتوانه علمی و پژوهشی و تخصصی دارد. در شهریور ماه سال 1394 گزارش نهایی طرح در حال تنظیم است تا پارک علم و فناوری آخرین وظیفه خود در طرح را اجرا و خاتمه کامل مطالعات طرح توسعه کمی و کیفی زیارت امام رضا(ع) را اعلام کند البته این دبیرخانه به عنوان پایگاه مطالعاتی در کنار طرح خواهد بود اما حجم اصلی و اساسی کار با بیش از هشتاد جلد پژوهش به پایان رسیده است.
1395/3/23 يكشنبه
مصطفی غنی زاده
بدون شک برای رسیدن به اهداف مشخص‌شده، نیاز به برنامه‌ریزی و ایجاد راهبردی عاقلانه و مبتنی بر مبانی دقیق شده است؛ نکته‌ای که معمولاً در کشور ما مغفول می‌ماند. این امر نیز خود نیازمند تحقیقات و استفاده از آرا همه صاحب‌نظران مربوطه است. امر زیارت نیز با توجه به اهمیت بالای خود از این امر مستثنی نیست. مسئله زیارت مهم‌ترین موضوع استان و یکی از مهم‌ترین موضوعات کشور است و به همین علت باید به آن توجه خاص و ویژه شود و برای رسیدن به اهداف مشخص شده برنامه ریزی های دقیق و جامعی انجام گردد. برای توجه به این امر نمایندگان مجلس هشتم در سال هشتاد و هشت طرحی را به تصویب رساندند که بودجه‌ای مجزا را به این امر اختصاص می‌داد. این طرح که با هدف تعمیق زیارت و شناخت سنت و سیره رضوی (ع) به مرحله تصویب رسیده بود، تأمین زیرساخت‌های لازم برای بهبود زیارت در سطح کمی و کیفی را نیز دنبال می‌کرد.
1395/3/16 يكشنبه
علیرضا کافی
کسی که از فرودگاه یا از ترمینال وارد می شود تا وقتی که می خواهد برگردد احساس کند که همه چیز طبق روال عادی و با محبت و مهربانی انجام می شود. در برخوردش در گفتگویش در رفت و آمدش باید بشود ما گاهی اوقات می بینیم بعضی ها می آیند شکوه می کنند گلایه می کنند ما باید بتوانیم این ها را ازبین ببریم. برای زوار کم درآمد و یا به اصطلاح مستضعف تلاش کنیم که برای آن ها جایگاه های خاصی را بوجود آوریم و برای آن ها زمینه اسکان ارزان قیمت درست کنیم. در عین حال باید بدانیم که یک عده هم می آیند و می خواهند خوب زندگی کنند. وسیله ی خوب، غذای خوب، جای استراحت خوب این ها باید در خدمت زوار باشد اضافه بر این ایجاد مراکز فرهنگی بیشتر که در دسترس باشد کتاب ها به زبان های مختلف چون امروز از تمام دنیا دارند به اینجا می آیند زبان انگلیسی، زبان اردو، زبان فرانسوی، زبان های مختلف باید کتاب ها را که به زبان های مختلف چاپ می شود این ها را باید همه را تنظیم کنیم در جاهای مختلف باید مراکزی را بوجود بیاوریم که این ها بتوانند از آن استفاده کنند
1395/3/9 يكشنبه
علیرضا کافی
حرم و زیارت امام رضا (ع) یکی از نقاطی است که همه ی مسلمانان می توانند در آنجا اجتماع کنند. همه در آنجا به هم می رسند. خیلی ها در این مکان با کشور ما آشنا می شوند و تلاش می کنیم که این مسئله را افزایش دهیم. یکی از زمینه های موجود برای حضور بیشتر زوار، توجه به زمینه های جانبی همچون سلامت زوار است. در این زمینه قدم های خوبی برداشته شده است و هر سال به تعداد زوار افزوده می شود. سال گذشته حدود 2 ملیون نفر از کشور عراق و از کشورهای دیگر آمدند.
1395/2/26 يكشنبه
علیرضا کافی
در دین اسلام مساله سفر به عنوان یکی از مسائل اصلی قرار گرفته است. خداوند نماز را در سفر آسان کرده و روزه را در سفر از افراد برداشته است. می بینید این مساله به عنوان یک مساله ی حاشیه ای قرار نگرفته و لذا خودش دارای احکام و ضوابط و شرایطی هست. چون یکی از ارکان زندگی انسان هست به آن توجه شده است. این ها مقدمه ای بود برای اینکه بدانیم به مساله سیاحت و گشت و گذار و سیر در آفاق به عنوان یکی از مسائل اصلی در دین مقدس اسلام به دقت توجه شده است. در عین حال علاوه بر این در دین مقدس اسلام یک ظرفیت و یک فرصت خاصی را به عنوان فرصت زیارت قرار داده اند. اگر بخواهیم در یک تقسیم بندی به آن نگاه کنیم باید بگوییم دو نوع سیاحت داریم. سیاحت دینی و سیاحت غیر دینی. سیاحتی با انگیزه و با هدف دینی صورت می گیرد، سیاحت دینی و سیاحتی که با انگیزه ی و هدف غیر دینی انجام می گیرد، سیاحت غیردینی است.
1394/12/16 يكشنبه
مرتضی کامل نواب
وقتی بحث از شهر و مدنیت می شود موضوع می رود سمت تعاملات منطقی که شهر را شکل می دهد و یک هویت جمعی ایجاد می کند. شهر مشهد، شهر زیارتی امام رضا(ع) است. این معنا باید در شهر و در شهروندان یک عینیتی داشته باشد. بحث این است که در حال حاضر شهروندان این شهر چقدر به امام رضا(ع) معرفت دارند؟ چیزی که باید نمود داشته باشد در شهر زیارتی همین معرفت است. در مرحله ی بعد مراودات انسانی است. یعنی اگر این مسئله محقق شود و معرفت و ارادت شهروندان به امام رضا(ع) شکل بگیرد، هم فضای داخل و هم فضای خارج حرم می تواند زائر را به سمت شهر زیارتی سوق دهد.
1394/12/9 يكشنبه
مرتضی کامل نواب
اگر زمانی دولت می خواست یک ورود تخصصی و حرفه ای به مقوله ی زیارت و گردشگری در مشهد مقدس داشته باشد و این مساله را ممتاز کند، می بایست به مواردی ورود کند که در عین جذاب بود کمک کند به امر زیارت. زیرا دیگر جاذبه های گردشگری در همه جا می تواند باشد و مشهد و غیر مشهد ندارد. مثالش هم مواردی است که قبلا گفته شد و در شهرهای گردشگری دنیا می توانید ببینید. شما واتیکان می روید، پول هم خرج می کنید اما برای ورود به محدوده مشخص شده در آن جا به خانم ها اجازه نمی دهند با هر وضعی ورود پیدا کنند. اول باید خودشان را به یک حداقل حجابی محجوب کند. چون اینجا یک منطقه ی گردشگری دینی است.
1394/12/2 يكشنبه
مرتضی کامل نواب
اگر به زیارت به عنوان برنامه ای که می تواند معنویت را در مشهد ایجاد کند و ما بتوانیم فضایی ایجاد کنیم که به گسترش حریم رضوی منجر شود به این معنی که شعاعی ایجاد شود که افراد وقتی در آن شعاع قرار می گیرند، خود را در حضور امام حس کنند، که البته ایده آل است در چنین صورتی زیارت به هویت اصلی شهر تبدیل شده است. در شرایطی که نتوانیم این فضا را ایجاد کنیم، حالا یا قدرتش را نداریم یا امکانش نیست یا به هر طریق دیگری، باید محوریت را تغییر دهیم. در واقع این امکان سنجی لازم است که آیا می توان به سمت چنین هویت و فضایی برای شهر مشهد حرکت کرد؟ اگر بتوان چنین فضایی ایجاد کنیم که جذابیت های خاص خودش را هم دارد، مطلوب این است که این کار را انجام دهیم. اگر محور زیارت را برای شهر مشهد بپذیریم و یا شعار پایتخت معنوی جهان اسلام را قبول کنیم، باید همه الزامات آن را هم ببینیم. ازجمله این الزامات این است که عواملی که در جهت تضاد با این روند اثرگذاری هست، کاهش دهیم و از بین ببریم.
1394/11/25 يكشنبه
ما در مصاحبه هایی که با بعضی از زائرین داشتیم پارادوکس هایی را می بینیم. زائر می گوید شب جمعه در حرم بوده و شب شنبه به طرقبه رفته و فضای او به هم ریخته است. اگر موضوع ما گردشگری باشد یا موضوع ما زیارت باشد، زیرساخت ها و لوازم متفاوتی را می طلبد. در فضای زیارت ما باید شرایط یک زیارت مطلوب را فراهم کنیم. یعنی برای مثال از روز اولی که زائر قصد می کند به زیارت برود و به آژانس مسافرتی مراجعه می کند یا با وسیله شخصی یا اتوبوس سفر می کند لازم است شرایط سفر زیارتی برایش فراهم کرد. در این فرض طبیعی است، فیلم هایی انتخاب شده و دقیق را در اتوبوس نشان دهیم. نوع تعاملی که خدمتکار در قطار با زائر بر قرار می کند در این حالت متفاوت است. چرا که او دارد به زائر خدمت می کند. این ها همه شدنی است. این اقدامات شرایط را برای زیارت تنظیم می کند. درحالی که گردشگر در همه لحظاتش می خواهد لذت ببرد و اصلا برای همین آمده است.
1394/11/18 يكشنبه
مرتضی کامل نواب
برای رسیدن به عمق مفاهیم گردشگری دینی و زیارت و فهم عناصر آن لازم است به متخصصین و متفکرین امر مراجعه کرد. علاوه بر این مفاهیم در این میزگرد، به دنبال تحلیل مصادیق آن در شهر مشهد نیز بودیم. لذا برای به دست آوردن پاسخ های مناسب به سوالات اساسی مان به سراغ اساتیدی که در حوزه اجرا هم دستی بر آتش دارند رفتیم. حسین زمانی، دکترای مکانیک و سطح سه حوزه علمیه، نویسنده کتاب مفهوم شناسی زیارت - محمد سهیلی دکترای معارف اسلام و نایب رئیس دوم شورای شهر مشهد - هاشم مهذب، سطح سه حوزه علمیه و دبیر طرح مطالعاتی کمی و کیفی زیارت.
1394/11/4 يكشنبه
حسین آقاجانی
طی سال‌های متمادی و پس از شهادت حضرت رضا(ع) مسئله زیارت و گردشگری زیارتی(با سابقه تاریخی بیش از 1000 سال) ابعاد گوناگون اقتصادی، اجتماعی و کالبدی این شهر را تحت تأثیر خود قرار داده است.این مطالعه به بررسی و تحلیل کمی و کیفی اسناد(فرادستی و طرح های توسعه) و سازمان‌ها و نهادهای مرتبط با زائر و زیارت پرداخته که خلاصه نتایج آن به صورت کمی و کیفی ارائه شده است.
1394/10/27 يكشنبه
حسین آقاجانی
طی سال‌های متمادی و پس از شهادت حضرت رضا(ع) مسئله زیارت و گردشگری زیارتی(با سابقه تاریخی بیش از 1000 سال) ابعاد گوناگون اقتصادی، اجتماعی و کالبدی این شهر را تحت تأثیر خود قرار داده است.این مطالعه به بررسی و تحلیل کمی و کیفی اسناد(فرادستی و طرح های توسعه) و سازمان‌ها و نهادهای مرتبط با زائر و زیارت پرداخته که خلاصه نتایج آن به صورت کمی و کیفی ارائه شده است.
1394/10/20 يكشنبه
مرتضی پیروجعفری
زیارت اماکن متبرکه و مقدس یکی از مهم‌ترین ارکان مناسک دینی در ادیان است و صدالبته جایگاهی درخور توجه در آیین اسلام و مذهب تشیع دارد. این روزها فضای حاکم بر رسانه‌های تعاملی می‌طلبد زیارت از نگاه این فضا و چالش‌ها و فرصت‌های آن هر دو باهم دیده شود تا با علم به آسیب‌ها و فرصت‌ها، سیاست‌گذاری مناسبی برای این آموزه والای دینی به بهترین وجه ممکن انجام داد.
1394/10/13 يكشنبه
صادق علیزاده
آیت الله مهدى هادوى به مدد تسلطش به انگلیسى و عربى آشنایی‌اش با زبان‌های فرانسه و آلمانى جزو اولین پاسخگوى‌های مسائل اسلامى بر روى اینترنت بود. این ارتباط و پاسخ‌گویی باعث حضور ایشان در مراکز دینى و علمى کشورهاى مختلف اروپایى، آسیایى و آفریقایى و تأسیس مراکز فرهنگى اسلامى از جمله انجمن اهل بیت‏علیهم السلام سوئیس، انجمن محمدیه در تایلند، مرکز اسلامى هلند و شوراى جهانى رهبران دینى شده است.
1394/10/13 يكشنبه
صادق علیزاده
آیت الله مهدى هادوى به مدد تسلطش به انگلیسى و عربى آشنایی‌اش با زبان‌های فرانسه و آلمانى جزو اولین پاسخگوى‌های مسائل اسلامى بر روى اینترنت بود. این ارتباط و پاسخ‌گویی باعث حضور ایشان در مراکز دینى و علمى کشورهاى مختلف اروپایى، آسیایى و آفریقایى و تأسیس مراکز فرهنگى اسلامى از جمله انجمن اهل بیت‏علیهم السلام سوئیس، انجمن محمدیه در تایلند، مرکز اسلامى هلند و شوراى جهانى رهبران دینى شده است. عضویت این استاد حوزه و دانشگاه در شوراى عالى مجمع جهانى اهل بیت ‏علیهم السلام و کمیته جهانی گفتگوی اسلام و غرب باعث شده است که اشراف مناسبی در موضوعات زیارت و توسعه جهانی آن داشته‌ باشند. در گفتگو با ایشان تلاش‌مان را کردیم که به خوبی از این دانش و تجربه‌ها بهره ببریم.
1394/10/6 يكشنبه
صادق علیزاده
آیت الله مهدى هادوى به مدد تسلطش به انگلیسى و عربى آشنایی‌اش با زبان‌های فرانسه و آلمانى جزو اولین پاسخگوى‌های مسائل اسلامى بر روى اینترنت بود. این ارتباط و پاسخ‌گویی باعث حضور ایشان در مراکز دینى و علمى کشورهاى مختلف اروپایى، آسیایى و آفریقایى و تأسیس مراکز فرهنگى اسلامى از جمله انجمن اهل بیت‏علیهم السلام سوئیس، انجمن محمدیه در تایلند، مرکز اسلامى هلند و شوراى جهانى رهبران دینى شده است. عضویت این استاد حوزه و دانشگاه در شوراى عالى مجمع جهانى اهل بیت ‏علیهم السلام و کمیته جهانی گفتگوی اسلام و غرب باعث شده است که اشراف مناسبی در موضوعات زیارت و توسعه جهانی آن داشته‌ باشند. در گفتگو با ایشان تلاش‌مان را کردیم که به خوبی از این دانش و تجربه‌ها بهره ببریم.
1394/9/29 يكشنبه
مهدی موسوی
پیش از هر چیز لازم است تا منظورمان از شهری زیارتی را مشخص کنیم. سفر به حسب انگیزه و هدف آن، انواع گوناگونی دارد. اولین سفرهای نوع بشر برای تأمین غذا برای خودش و دامهایش و نیز دفع سرما و گرمای شدید بوده است که بسیار قدیمی‌‌تر از شهرنشینی است. از منظر روایات ائمه معصومین، سفر در سه امر «کسب توشه برای آخرت و معاد»، «کسب درآمد و ترمیم معیشت» و در نهایت برای «لذت غیر حرام» معقول و مجاز شمرده شده است .
1394/9/22 يكشنبه
مهدی موسوی
پیش از هر چیز لازم است تا منظورمان از شهری زیارتی را مشخص کنیم. سفر به حسب انگیزه و هدف آن، انواع گوناگونی دارد. اولین سفرهای نوع بشر برای تأمین غذا برای خودش و دامهایش و نیز دفع سرما و گرمای شدید بوده است که بسیار قدیمی‌‌تر از شهرنشینی است. از منظر روایات ائمه معصومین، سفر در سه امر «کسب توشه برای آخرت و معاد»، «کسب درآمد و ترمیم معیشت» و در نهایت برای «لذت غیر حرام» معقول و مجاز شمرده شده است .
1394/9/15 يكشنبه
123>>>
 

گفتگو(بایگانی)

دسترسی سریع

اشتراک بسته تخصصی فرهنگی


* پست الکترونیک
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
 

نشریه همگام 

موسسات فرهنگی

.
.